ක්රි ව. 1880 දශකයේ මැද භාගය වන විට ඇමෙරිකාවේ කම්කරුවන් දිනකට පැය 10-12ක් වැඩ කළ අතර, ඊට එරෙහිව කම්කරුවන් උද්ඝෝෂණ හා වැඩවර්ජනවල නිරත වන විට ව්යාපාරිකයන් එම විරෝධතා මැඬපැවැත්වීමට ස්ට්රයික් බ්රේකර්ලා (වැඩ වර්ජන බිඳින්නන්) සහ පෞද්ගලික ආරක්ෂකයන් යොදා ගත්හ.
මෙවැනි පසුබිමක් තුළ 1886 මැයි 1 දින ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය පුරා කම්කරුවන් පැය 8ක වැඩ මුරයක් ඉල්ලා වැඩ වර්ජනයක යෙදුණු අතර, විශේෂයෙන් චිකාගෝහි හේමාකට් චතුරස්රය පුරා පමණක් 40,000ක පමණ කම්කරුවන් පිරිසක් එදින විරෝධයට සහභාගිවී සිටියහ. මැයි 3 දින වන විට මැකෝමික් අස්වනු යන්ත්ර කම්හල ඉදිරිපිටදී පොලිසිය විසින් වැඩ වර්ජනකරුවන් වෙත වෙඩි තබා ඇති අතර, එමගින් අවම වශයෙන් කම්කරුවන් 2 ක් මියගියහ. ඒ සමගම මැයි 4 පොලිස් ප්රචණ්ඩත්වයට විරෝධය දක්වමින් හේමාකට් චතුරස්රයේ සාමකාමී රැස්වීමක් කැඳවනු ලැබීය. එයට 3,000ක් පමණ සහභාගි වූ අතර, චිකාගෝ නගරාධිපතිවරයා පවා එය සාමකාමී බව පවසා පිටව ගියේය. පසුව පොලිසිය පැමිණ රැස්වීම විසුරුවාහරින ලෙස නියෝග කළේය. එවිට හඳුනා නොගත් කෙනකු විසින් පොලිස් නිලධාරීන් පිරිසක් මත ඩයිනමයිට් බෝම්බයක් විසි කරන ලදී. එය පිපිරීමෙන් පසු පොලිසිය විසින් පිරිස වෙත අහඹු ලෙස වෙඩි තැබූ අතර, එමගින් පොලිස් නිලධාරීන් 7 ක් (තවත් 60ක් තුවාල ලැබූහ) සහ සිවිල් වැසියන් 4 – 8 දෙනකු පමණ මියගියහ.
බෝම්බය විසි කළ තැනැත්තා කිසිදා හමු නොවූ නමුත්, අරාජකවාදී නායකයන් 8 දෙනකු “කුමන්ත්රණයකට” චෝදනා කර වරදකරුවන් කරන ලදී. මෙම නඩු තීන්දුව කෙතරම් ඛේදවාචකයක් වීද කියතොත්, ඔවුන්ගෙන් සමහරෙක් එදින එහි සිටියේවත් නැත. ඉන් 4 දෙනකු 1887 නොවැම්බර් 11 වැනිදා එල්ලා මරා දමන ලදී.
මේ අසාධාරණය සිදුවී වසර 3ක් ගිය තැන එනම් 1889 පැරිසියේදී ෆෙඩි්රක් එංගල්ස්ගේ නායකත්වයෙන් පවත්වන්නට යෙදුණු දෙවන ජාත්යන්තරය විසින් මෙම සිදුවීම සිහි කිරීම සඳහා මෙතැන් සිට සෑම වසරකම මැයි පළමු වෙනිදා ජාත්යන්තර කම්කරු දිනය ලෙස ප්රකාශයට පත් කළේය.
29. අප්රේල් දිවයින.
ඔය තමයි මැයි දින කතාව.
ඒත් අපේ රටේ සමරන්නේ ඔය කියන සිද්ධියවත් අපේ කම්කරු ජනතාවත් නෙමෙයි.
එක එක දේශපාලන පක්ෂවල පිරිස් බලය එක්රොක් කරලා ඒ ඒ නායකයින්ගේ අභිමානය.
ඒකට දවස ගෙවලා දාන උදවියත් ඉන්නවනේ.
හිනා වෙන්න කතාවක් කියන්නම්.
කඩුල්ල උඩට වෙලා ඕපදුප කියන නඩේ හිටියා දෙපැත්තට පද පෙරලි කරන සගයෙක්.
එයා එක් මැයි දිනයක් දවසේ මෙහෙම කියනවා.
අද මැයි පළවෙනිදා.
“කාන්තාවන්ගේ ශෝක දිනය “ නේ කියලා.






0 comments:
Post a Comment
ඔබේ අවධානයට ස්තුතියි.